Ta strona korzysta z plików cookies. Sprawdź naszą politykę prywatności żeby dowiedzieć się więcej.

Możesz zaakceptować, dostosować lub odrzucić stosowanie wszystkich plików cookies i podobnych technologii. Szczegółowego wyboru dokonasz za pomocą suwaków po prawej stronie.

Niezbędne
Nie Tak
Preferencyjne
Nie Tak
Analityczne
Nie Tak
Marketingowe
Nie Tak
Funkcjonalne
Nie Tak

Twój koszyk

Dodano do koszyka

Aktualnie Twój koszyk jest pusty.

Wykupując te badania zaoszczędzisz

Przejdź do kasy
Jak przygotowac sie na badanie krwi

Jak się przygotować na badanie krwi, czyli które badania robi się na czczo

Jak przygotowac sie na badanie krwi
Jak przygotowac sie na badanie krwi

Niektóre badania krwi trzeba robić z pustym żołądkiem i po odpowiednio długiej przerwie od ostatniego posiłku. Jak długa powinna być ta przerwa i jakie badania robi się na czczo – wszystko zaraz wyjaśnimy.

Kilkugodzinny post przed niektórymi badaniami krwi jest ważny dla otrzymania prawidłowych wyników. Witaminy, minerały, węglowodany czy tłuszcze, zawarte w posiłkach, mogą, bowiem, wpływać na obraz niektórych parametrów krwi.

Co to znaczy „na czczo”?

Jak długo przed badaniem należy się wstrzymać od jedzenia? Wymagana długość postu przed badaniem może być różna, w zależności od samego badania. Jednak najczęściej zakłada się, że „na czczo” oznacza „po co najmniej ośmiogodzinnej przerwie od jedzenia i picia”. Czasem jednak trzeba przedłużyć post do 12 czy nawet 14 godzin – ale jeśli w Twoim przypadku zajdzie taka potrzeba, lekarz Cię o tym uprzedzi.

Najlepiej jest zaplanować badania krwi na wczesny poranek. Przespane w nocy godziny wliczają się do postu przed badaniem, a zaraz po wstaniu najłatwiej jest powstrzymać się od jedzenia i picia.

Które badania robi się na czczo?

Nie wszystkie badania wymagają pustego żołądka. Musisz jednak popościć przed takimi badaniami, jak:

  • morfologia (nieważne, czy z rozmazem, czy bez) – zaleca się przed badaniem post co najmniej 8, a lepiej 13 godzin.
  • poziom glukozy we krwi – poziom ten jest ściśle związany z jedzeniem, więc nawet mały snack może zafałszować wynik badań. Przerwa w jedzeniu powinna wynosić ok. 12 godzin, poprzedniego dnia posiłek należy zjeść najpóźniej o godz. 18. Te same zasady stosuje się do badania, zwanego krzywą cukrową.
  • próby wątrobowe (ASPAT, ALAT, ASP, albumina, bilirubina) – wątroba bierze udział w trawieniu, więc jakikolwiek posiłek, nawet najmniejszy, sprawia, że zmienia się obraz jej parametrów. W dniu przed badaniem najlepiej jest zjeść bardzo lekką kolację, najpóźniej ok. godz. 18 i w ciągu dnia nie jeść pokarmów tłustych i smażonych.
  • badanie poziomu cholesterolu (zarówno HDL, LDL jak i badanie obu poziomów), badanie poziomu trójglicerydów i pełen lipidogram – tutaj nie wszyscy lekarze są zgodni. Niektórzy uważają, że jeśli nie bierzesz leków na obniżenie poziomu cholesterolu, nie musisz przychodzić na badanie cholesterolu a czczo – bo wyniki nawet po posiłku będą obrazować Twoje zdrowie. Jednak poziom złego cholesterolu oraz trójglicerydów jest wrażliwy na zjedzony posiłek i szybko nań reaguje, więc badanie po jedzeniu może dać fałszywe rezultaty.
  • badanie funkcji nerek – czyli kontrola mocznika i kreatyniny we krwi.
  • hormon luteinizujący LH – jego poziom kontroluje się w celu stwierdzenia ciąży, ale też aby wychwycić zaburzenia hormonalne – i właśnie w tym drugim przypadku post jest konieczny.
  • poziom potasu we krwi – a także innych elektrolitów (magnez, sód) wymaga postu, ponieważ szybko się zmienia i jest powiązany z dietą.
  • poziom insuliny we krwi – trzeba być bezwzględnie na czczo! Zaleca się, aby badanie poprzedzał 14-godzinny post. Nawet żucie bezcukrowej gumy przed badaniem może zafałszować wyniki.
  • poziom hormonów tarczycy – czyli TSH, FT3 i FT4. Post powinien wynosić co najmniej 8 godzin. Lepiej też nie zażywać leków na tarczycę rano, przed badaniem – choć niektórzy od tej zasady odchodzą.
  • badanie INR – czyli kontrola czasu krzepnięcia. Tutaj post należy zachować dlatego, że zawarta w jedzeniu witamina K wpływa na parametry krzepnięcia i może zaburzać wyniki badania.

Do jakich badań nie muszę być na czczo?

Nie wszystkie testy wymagają postu. Niektóre badania dadzą prawidłowe wyniki niezależnie od posiłków – choć i one miewają pewne uwarunkowania, które warto znać:

  • badanie poziomu kortyzolu – można je robić także po jedzeniu; ważne jest jednak, by wykonywać je rano, kiedy poziom kortyzolu jest naturalnie najwyższy.
  • poziom kwasu moczowego we krwi – w tym wypadku wystarczą 4 godziny postu, a więc można iść na badania po śniadaniu, odpowiednio długo odczekawszy. Tego badania nie musisz robić rano, ale przynajmniej 24 godziny przed badaniem nie spożywaj witaminy C i owoców lub warzyw, które jej dużo zawierają, nie pij alkoholu i nie bierz takich leków, jak aspiryna czy ibuprofen. Przez 4 godziny przed badaniem niczego też nie pij, nawet wody.
  • badania pod kątem alergii – jedzenie nie wpłynie na wyniki, ale mogą na nie wpłynąć takie leki, jak środki antyhistaminowe (nawet te bez recepty), środki na zgagę, niektóre doustne leki na astmę, bezodiazepiny i trójpierścieniowe leki antydepresyjne. Przed badaniem pod kątem alergii nie bierz tych leków przez co najmniej dobę!
  • poziom hCG, czyli ludzka gonadotropina kosmówkowa – to badanie robi się, by potwierdzić ciążę. Można je robić niezależnie od jedzenia i picia praz niezależnie od pory dnia.
  • badanie PSA – czyli badanie, określające poziom specyficznego antygenu prostaty u mężczyzn. Poziom antygenu jest niezależny od jedzenia, ale może być zależny od niektórych leków – więc lekarz powinien doradzić Ci które z zażywanych przez Ciebie leków trzeba odstawić nawet na kilka dni przed badaniem.
  • CRP – czyli białko C-reaktywne, będące markerem stanu zapalnego. Jego poziom nie jest zależny od jedzenia, ale od nasilenia stanu zapalnego w organizmie.
  • badania diagnostyczne pod kątem niektórych chorób – np. HIV, zapalenie wątroby typu B, zapalenie wątroby typu C, borelioza, zakażenie helicobacter pylori czy zakażenie paciorkowcami. Jeśli na cierpisz na którąś z tych chorób, badanie to wykaże niezależnie od tego, czy będziesz na czczo, czy po jedzeniu.

Badania na czczo – czy można przed nimi pić kawę?

Nawet, jeśli pijasz kawę czarną i bez cukru, lepiej jest się powstrzymać przed wypiciem filiżanki, bo może wpływać na wyniki niektórych badań. Nie tylko ze względu na zawartość kofeiny, ale także dlatego, że kawa jest diuretykiem (działa moczopędnie). Oznacza to, że zwiększa wydzielanie moczu, przez co krew staje się gęstsza, więc zaburzeniu ulegają niektóre jej proporcje (np. przy odwodnieniu organizmu fałszywie rośnie liczba czerwonych krwinek w jednej jednostce objętościowej krwi). Poza tym, nawet przy lekkim odwodnieniu, trudniej jest się wkłuć w żyłę – a to dla Ciebie dodatkowy stres.

Czy przed badaniem krwi można pić alkohol?

Niektóre badania, np. poziom trójglicerydów czy enzymy wątrobowe mogą się zmieniać pod wpływem alkoholu, wypitego w ciągu 24 godzin przed badaniem. Śladowe ilości alkoholu mogą pozostawać w organizmie nawet przez kilka dni, więc najlepiej byłoby powstrzymać się od picia przez tydzień – dla pewności.

Czy mogę pić wodę przed badaniem krwi, wymagającym bycia na czczo?

Woda jest względnie bezpieczna, więc przed większością badań możesz a nawet powinno się wypić szklankę wody. Jeśli w Twoim przypadku jest inaczej, lekarz powinien Cię o tym ostrzec. Ale:

-               pij wyłącznie czystą wodę, bez dodatków w postaci soku z cytryny czy miodu

-               pij wodę niegazowaną

-               nie pij wód leczniczych, o specjalnym działaniu

-               nie pij wód mineralnych wysokozmineralizowanych

-               najlepsza będzie po prostu przegotowana kranówka 

Czy wolno mi pościć, jeśli jestem w ciąży?

Niektóre badania w ciąży także wymagają bycia na czczo. Jeśli jesteś zdrowa, a Twoja ciąża przebiega prawidłowo, możesz bez obaw pościć przez 8-12 godzin. Post u niektórych ciężarnych kobiet może nasilać zgagę – ale to jedyny objaw uboczny.

 Co się stanie, jeśli nie będę całkiem na czczo?

A co, jeśli odruchowo zjeść coś rano? Czy lepiej w takiej sytuacji zrezygnować z badania? Jeśli masz taką możliwość, zadzwoń do laboratorium i zapytaj, co robić: czy lepiej badanie przełożyć, czy można je wykonać, bo w tym konkretnym przypadku można wziąć przy interpretacji wyników poprawkę na Twoją kulinarną wpadkę. Są jednak badania, które bezwzględnie wymagają postu – np. poziom glukozy czy insuliny we krwi. Takie badania trzeba będzie przełożyć.

Czy lepiej w takiej sytuacji zrezygnować z badania? Jeśli masz taką możliwość, zadzwoń do laboratorium i zapytaj, czy badanie lepiej przełożyć, czy można je wykonać i wziąć przy interpretacji wyników poprawkę na Twoją kulinarną wpadkę. Są jednak badania, które bezwzględnie wymagają postu – np. poziom glukozy czy insuliny we krwi. Takie badania trzeba będzie przełożyć.

Jak przygotowac sie na badanie krwi

swisslab

doctors

650

placówek w całej Polsce

500

badań w ofercie

30000

przebadanych pacjentów

doctors