Dlaczego na badanie krwi trzeba iść na czczo? Wpływ posiłku na wyniki

Spis treści:

• Dlaczego na badanie krwi trzeba iść na czczo?
• Biologiczny wpływ posiłku na skład krwi
• Co się dzieje, gdy zjesz przed badaniem?
• Jak prawidłowo przygotować się do badania?
• Często zadawane pytania

Dlaczego na badanie krwi trzeba iść na czczo?

Na badanie krwi trzeba iść na czczo, ponieważ spożycie posiłku czasowo zmienia skład chemiczny i komórkowy osocza. Jedzenie aktywuje układ odpornościowy (leukocytoza), podnosi poziom cukru oraz powoduje zmętnienie krwi przez cząsteczki tłuszczu (chylomikrony), co może całkowicie zafałszować wyniki i doprowadzić do błędnej diagnozy.

Sprawdź: 5 badań, które warto robić co roku (nie tylko po 40-tce)

Biologiczny wpływ posiłku na skład krwi

Aby zrozumieć, czemu badanie krwi na czczo jest wymogiem, należy przyjrzeć się procesom biologicznym zachodzącym w organizmie tuż po jedzeniu.

• Chylomikrony i lipemia poposiłkowa. Po zjedzeniu tłuszczów w osoczu krwi pojawiają się chylomikrony (wielkie lipoproteinowe cząstki). Powodują one tzw. lipemię, czyli widoczne zmętnienie surowicy. Taka "mętna" krew uniemożliwia urządzeniom laboratoryjnym poprawny pomiar metodami optycznymi.
• Gwałtowny wzrost glukozy. Po posiłku (szczególnie bogatym w węglowodany) poziom cukru we krwi drastycznie rośnie, a trzustka wyrzuca insulinę. Badanie poziomu glukozy lub insuliny nie na czczo jest bezużyteczne w diagnostyce cukrzycy.
• Leukocytoza trawienna. Organizm traktuje pokarm jak „ciało obce”. W odpowiedzi układ immunologiczny wysyła do naczyń krwionośnych zwiększoną liczbę białych krwinek. Spożycie posiłku przed pobraniem sztucznie zawyża wynik morfologii (leukocytów).
• Zmiany hormonalne i enzymatyczne. Proces trawienia angażuje wątrobę i nerki, co przejściowo zmienia poziom m.in. żelaza, fosforu, potasu oraz enzymów wątrobowych (AST, ALT).

Sprawdź: Jakie badania warto wykonać po trzydziestce?

Co się dzieje, gdy zjesz przed badaniem?

Jak prawidłowo przygotować się do badania?

Zapoznaj się z naszym poradnikiem: https://swisslab.pl/poradnik-do-badan.pdf

SWISSLAB_QUOTE_POSITIVE_SWISSLAB

Często zadawane pytania

Czy przed badaniem krwi można pić wodę?

Tak. Rano przed badaniem można, a nawet warto wypić szklankę wody niegazowanej. Pomaga to nawodnić organizm, rozrzedza krew i ułatwia jej pobranie z żyły. Zabronione są jednak wody smakowe, kawa, herbata oraz soki.

Ile godzin przed badaniem krwi nie wolno jeść?

Przerwa od jedzenia powinna wynosić minimum 12 godzin. Jeśli planujesz badanie na godzinę 8:00 rano, ostatni lekki posiłek zjedz najpóźniej o 20:00 dnia poprzedniego.

Co się stanie, jeśli zjem coś lekkiego przed badaniem?

Nawet mała przekąska (np. cukierek, guma do żucia, banan) uruchamia proces trawienia.

Powoduje to wyrzut insuliny, zmianę poziomu glukozy oraz może wywołać leukocytozę trawienną, co sprawi, że wyniki morfologii i biochemii będą niewiarygodne.

Czy do każdego badania krwi trzeba być na czczo?

Do większości podstawowych badań (morfologia, glukoza, lipidogram, próby wątrobowe) jest to bezwzględnie wymagane. Istnieją nieliczne badania, które można wykonać po posiłku (np. niektóre hormony tarczycy czy przeciwciała infekcyjne), jednak dla bezpieczeństwa i porównywalności wyników zaleca się zawsze przychodzić na czczo.

Sprawdź: Jak dbać o zdrowie?

SWISSLAB_QUOTE_NEGATIVE_SWISSLAB

Weź zdrowie w swoje ręce - zbadaj się w SwissLab!

Nie czekaj, aż organizm sam zacznie wysyłać niepokojące sygnały. Regularne badania krwi to najprostszy i najszybszy sposób, by zyskać święty spokój lub wykryć ewentualne nieprawidłowości na bardzo wczesnym etapie, kiedy naprawa zdrowia jest jeszcze szybka i prosta. W Swisslab.pl dbamy o to, aby profilaktyka była maksymalnie komfortowa.

Wybierz pakiet dopasowany do Twoich potrzeb i sprawdź, co naprawdę dzieje się w Twoim organizmie:

• Coroczny Przegląd dla Każdego,
• Przegląd dla Kobiet po 30,
• Przegląd Zdrowia dla Mężczyzn 35+,
• Pakiet Badań na Niedobory.

Pamiętaj - lepiej zapobiegać, niż leczyć!

Ten artykuł ma charakter wyłącznie informacyjny i nie stanowi porady medycznej. Informacje zawarte w niniejszym dokumencie nie zastępują i nigdy nie powinny być traktowane jako profesjonalna porada medyczna.

Źródła:

• https://www.mp.pl/pytania/pediatria/chapter/B25.QA.11.3.27
• Caquet R.: 250 badań laboratoryjnych. PZWL 2012
• Klop B., van de Geijn G.J., Njo T.L. i wsp.: Leukocyte cell population data (volume conductivity scatter) in postprandial leukocyte activation. Int. J. Lab. Hematol., 2013; 35 (6): 644–651
• Van Oostrom A.J., Sijmonsma T.P., Rabelink T.J. i wsp.: Postprandial leukocyte increase in healthy subjects. Metabolism, 2003; 52 (2): 199–202
• Guder W.G., Nayaranan S., Wisser H., Zawta B.: Próbki: od pacjenta do laboratorium. MedPharm Polska, 2009
• Hematology and Coagulation Checklist. CAP 2011
• Šupak-Smolčić V., Antončić D., Ožanić D. i wsp.: Influence of a prolonged fasting and mild activity on routine laboratory tests. Clin. Biochem., 2015; 48 (1-2): 85–88