Po ilu dniach zrobić test na HIV? Kiedy test jest wiarygodny?

W przypadku laboratoryjnego testu IV generacji, który wykrywa jednocześnie antygen p24 oraz przeciwciała przeciwko HIV, zakażenie można zwykle wykryć w okresie od 18. do 45. dnia po ekspozycji. W polskich materiałach dotyczących testowania HIV jako termin pozwalający na wykluczenie zakażenia po teście IV generacji wskazuje się 6 tygodni od sytuacji ryzykownej.

Sprawdź: Vademecum HIV

Jeżeli nie wiesz, jaki dokładnie test wykonujesz, albo chcesz przyjąć najbardziej zachowawcze podejście, w Polsce zaleca się wykonanie testu po 3 miesiącach od potencjalnego narażenia.

Spis treści:

• Po ilu dniach zrobić test na HIV?
• Czym jest okienko serologiczne?
• Kiedy zrobić test IV generacji?
• Czy można wykonać test na HIV wcześniej?
• Jakie objawy mogą pojawić się po zakażeniu HIV?
• Co oznacza ujemny wynik testu na HIV?
• Co oznacza dodatni wynik testu?
• Czy do testu na HIV trzeba być na czczo?
• Gdzie można zrobić test na HIV?
• Najczęstsze pytania dotyczące testowania HIV

Po ilu dniach zrobić test na HIV?

Jeśli wykonujesz laboratoryjny test IV generacji z krwi żylnej, warto odczekać 6 tygodni od potencjalnego kontaktu z HIV, aby uzyskać wynik pozwalający na wykluczenie zakażenia zgodnie z polskimi materiałami dotyczącymi testowania.

Jeżeli wykonujesz inny rodzaj testu, termin może być dłuższy.

Czym jest okienko serologiczne?

Okienko serologiczne to okres pomiędzy zakażeniem a momentem, w którym konkretny test jest w stanie wiarygodnie wykryć zakażenie.

SWISSLAB_QUOTE_POSITIVE_SWISSLAB

Kiedy zrobić test IV generacji na HIV?

Test IV generacji jest jednym z najczęściej stosowanych laboratoryjnych badań przesiewowych w kierunku HIV.

Wykrywa:

• przeciwciała przeciwko HIV-1 i HIV-2,
• antygen p24, czyli składnik wirusa pojawiający się we wczesnej fazie zakażenia.

Dzięki wykrywaniu zarówno antygenu, jak i przeciwciał test może wykryć zakażenie wcześniej niż klasyczny test wykrywający wyłącznie przeciwciała.

Czy test IV generacji można zrobić wcześniej?

Tak. Badanie można wykonać wcześniej, ale ujemny wynik wykonany przed zakończeniem odpowiedniego okna diagnostycznego nie musi ostatecznie wykluczać zakażenia.

W przypadku bardzo świeżej ekspozycji lekarz może zdecydować o wcześniejszym zastosowaniu bardziej czułego badania, np. PCR, oraz o powtórzeniu testu w późniejszym terminie.

Czy można wykonać test na HIV wcześniej?

Tak, ale bardzo wczesny wynik ujemny nie zawsze wyklucza zakażenie.

Jeżeli ekspozycja miała miejsce bardzo niedawno, szczególnie w ciągu ostatnich 72 godzin, nie należy czekać na odpowiedni termin testu. W takiej sytuacji trzeba jak najszybciej skontaktować się z lekarzem lub placówką medyczną w sprawie oceny ryzyka i ewentualnego zastosowania profilaktyki poekspozycyjnej PEP.

Sprawdź: Wszystko, co musisz wiedzieć o badaniu na obecność HIV

Jakie sytuacje mogą wiązać się z ryzykiem zakażenia HIV?

Test w kierunku HIV warto rozważyć m.in. po:

• seksie bez prezerwatywy z osobą o nieznanym statusie HIV,
• pęknięciu lub zsunięciu się prezerwatywy podczas stosunku,
• kontakcie z krwią osoby zakażonej lub o nieznanym statusie na uszkodzoną skórę albo błony śluzowe,
• używaniu wspólnych igieł lub sprzętu do wstrzykiwania substancji,
• wykonaniu tatuażu lub piercingu przy użyciu niesterylnego sprzętu,
• innych sytuacjach, w których mogło dojść do kontaktu z materiałem zakaźnym.

Krajowe Centrum ds. AIDS wskazuje również, że test warto wykonać przed rozpoczęciem nowego związku - szczególnie jeśli partnerzy nie znają swojego statusu serologicznego.

Jakie objawy mogą pojawić się po zakażeniu HIV?

Nie można rozpoznać HIV wyłącznie na podstawie objawów.

We wczesnej fazie zakażenia u części osób mogą wystąpić objawy przypominające infekcję, np.:

• gorączka,
• ból gardła,
• powiększenie węzłów chłonnych,
• wysypka,
• bóle mięśni,
• zmęczenie,
• ból głowy.

U innych osób objawy mogą nie wystąpić wcale, dlatego brak objawów nie oznacza braku zakażenia, a występowanie takich objawów nie oznacza automatycznie HIV.

Jedynym sposobem potwierdzenia lub wykluczenia zakażenia jest odpowiednio wykonany test.

Co oznacza ujemny wynik testu na HIV?

Ujemny wynik oznacza, że w badanej próbce nie wykryto markerów HIV - należy jednak wziąć pod uwagę okres okienka serologicznego i fakt, czy badanie nie będzie musiało zostać powtórzone.

Ujemny wynik wykonany w odpowiednim czasie

Jeżeli badanie zostało wykonane po zakończeniu właściwego okna serologicznego dla danego testu i od tego czasu nie doszło do kolejnej ekspozycji, wynik ujemny może wykluczyć zakażenie.

Ujemny wynik wykonany zbyt wcześnie

Jeżeli badanie wykonano krótko po potencjalnym kontakcie, wynik ujemny może być niewystarczający do wykluczenia zakażenia.

W takiej sytuacji test należy powtórzyć w odpowiednim terminie.

Co oznacza dodatni wynik testu na HIV?

Dodatni wynik testu przesiewowego nie jest jeszcze ostatecznym rozpoznaniem HIV.

Jeżeli badanie przesiewowe jest reaktywne, konieczne jest wykonanie testu potwierdzenia.

Czy do testu na HIV trzeba być na czczo?

Nie, do standardowego testu na HIV nie trzeba być na czczo.

Badanie wykonuje się z próbki krwi, a jedzenie przed pobraniem nie jest czynnikiem, który uniemożliwia wykonanie testu - badane są przeciwciała.

Jeżeli jednocześnie wykonujesz inne badania krwi, sprawdź, czy wymagają one pozostania na czczo - w takim przypadku należy zastosować się do zaleceń dotyczących całego pakietu badań.

Sprawdź: Dlaczego na badanie krwi trzeba iść na czczo? Wpływ posiłku na wyniki

Gdzie można zrobić test na HIV?

Test na HIV można wykonać w laboratorium lub w Punkcie Konsultacyjno-Diagnostycznym (PKD).

W Polsce w PKD test można wykonać bezpłatnie, anonimowo i bez skierowania. W punkcie można również porozmawiać z doradcą, który pomoże ocenić ryzyko zakażenia i dobrać odpowiedni termin badania.

Test można również wykonać prywatnie w laboratorium, np. w SwissLab. Lista placówek współpracujących znajduje się pod adresem: https://swisslab.pl/placowki

Najczęściej zadawane pytania

Po ilu dniach od stosunku zrobić test na HIV?

Jeżeli wykonujesz laboratoryjny test IV generacji z krwi żylnej, polskie materiały dotyczące testowania wskazują 6 tygodni od potencjalnej ekspozycji jako termin pozwalający na wykluczenie zakażenia. W przypadku innych testów okno diagnostyczne może być dłuższe.

Czy test na HIV po 2 tygodniach ma sens?

Tak, ale jego ujemny wynik nie musi jeszcze wykluczać zakażenia. W tym czasie niektóre testy mogą już wykryć zakażenie, jednak ich okno diagnostyczne jeszcze się nie zakończyło.

Czy test na HIV po 4 tygodniach jest wiarygodny?

Laboratoryjny test IV generacji może wykryć zakażenie w tym okresie, ale 4 tygodnie to mniej niż 45 dni. Jeśli celem jest wykluczenie zakażenia zgodnie z polskimi zaleceniami dotyczącymi testu IV generacji, należy odczekać 6 tygodni.

Czy po 6 tygodniach test IV generacji jest wiarygodny?

Tak - 6 tygodni jest wskazywane jako termin pozwalający na wykluczenie zakażenia, o ile nie doszło do kolejnej ekspozycji.

Czy po 3 miesiącach test na HIV jest wiarygodny?

Trzymiesięczny termin jest bardzo zachowawczym podejściem i jest wskazywany jako termin bezpieczny niezależnie od generacji testu.

Czy ujemny test na HIV oznacza, że na pewno nie mam HIV?

Zależy od tego, kiedy wykonano badanie i jaki test zastosowano. Ujemny wynik wykonany podczas okna diagnostycznego może być zbyt wczesny. Po zakończeniu odpowiedniego okna diagnostycznego ujemny wynik, przy braku kolejnej ekspozycji, pozwala wykluczyć zakażenie.

Czy trzeba zrobić test na HIV, jeśli nie mam żadnych objawów?

Tak, jeśli wystąpiła sytuacja, w której mogło dojść do zakażenia. HIV może przez długi czas nie powodować charakterystycznych objawów, dlatego objawy nie są podstawą do wykluczenia zakażenia.

SWISSLAB_QUOTE_NEGATIVE_SWISSLAB

Zbadaj się bez zgadywania

Jeśli chcesz sprawdzić swój status HIV, wybierz odpowiednie badanie krwi i wykonaj je w terminie dopasowanym do rodzaju testu oraz czasu, jaki minął od potencjalnej ekspozycji.

Pamiętaj: wykonanie testu to jedyny sposób, aby sprawdzić, czy doszło do zakażenia HIV.

Sprawdź swój status STI i zrób test na HIV

W przypadku bardzo świeżej ekspozycji, szczególnie w ciągu ostatnich 72 godzin, należy pilnie skontaktować się z placówką medyczną w celu oceny możliwości zastosowania profilaktyki poekspozycyjnej (PEP).

Sprawdź: Jeśli kochasz, zbadaj się

Ten artykuł ma charakter wyłącznie informacyjny i nie stanowi porady medycznej. Informacje zawarte w niniejszym dokumencie nie zastępują i nigdy nie powinny być traktowane jako profesjonalna porada medyczna.

Źródło:

• Krajowe Centrum ds. AIDS